Twintig jaar geleden werd bij Victorien Madsen (52) colitis ulcerosa vastgesteld. Dankzij een aangepast voedingspatroon kreeg ze haar nare klachten onder controle. Sindsdien helpt ze andere mensen die worstelen met een darmaandoening. “Voeding kan écht het medicijn zijn.”
“In 2006, kort na de geboorte van ons tweede kind, sloeg de ziekte toe”, vertelt Madsen. Colitis ulcerosa is, net als de ziekte van Crohn, een inflammatory bowel disease (IBD): een chronische ontsteking van de darm. “Het begon met bloed in mijn ontlasting. Nog geen jaar later had ik er dagelijks last van en had ik steeds vaker dunne ontlasting.” De impact was groot. “Ik moest soms twintig keer per dag naar de wc. De kinderen kwamen te laat op school omdat mama, als iedereen al op de fiets zat, toch nog naar binnen rende voor een toiletbezoek. Het hardlopen dat ik altijd had gedaan, ging niet meer. Ik was voortdurend oververmoeid.” Alle medicijnen die ze probeerde, werkten niet of tijdelijk. Alleen prednison hielp enigszins. Toen het gezin in 2009 een bruiloft in de VS had, wilde Madsen niet mee – urenlang in een vliegtuig zitten, dat ging gewoon niet. “Ik was er op dat moment helemaal klaar mee. Ik móest en zou een oplossing vinden.”
Toch het vliegtuig in
Op internet las ze over het specific carbohydrate diet (SCD): een voedingspatroon waarbij complexe koolhydraten zoveel mogelijk worden beperkt. Ze besloot het strikt te volgen en dat veranderde alles: “Binnen zes weken had ik normale ontlasting. Ik stapte alsnog het vliegtuig in voor de bruiloft in Amerika. Vijf maanden laten waren alle klachten verdwenen. In twee jaar tijd kon ik mijn medicatie afbouwen.”
Zestien jaar later is Madsen nog altijd klachten- en medicatievrij. Ze had slechts één terugval: dat was tijdens een verbouwing, en was waarschijnlijk stressgerelateerd. “Ik hou me voor negentig procent aan het SCD. Af en toe eet ik afgekoelde rijst of havermout, want resistent zetmeel is goed voor je microbioom. Mijn basis is groenten, fruit, gefermenteerde yoghurt, noten, eieren, vlees en vis. Ik zou het ook aanraden aan mensen zonder IBD.”
Supportgroep
Madsen is zo blij met haar herstel dat ze haar ervaring en kennis wil delen met andere mensen die worstelen met buik- en darmproblemen. “Als het mij lukt, moet dit ook anderen helpen.” Ze startte de website curingfood met informatie en recepten, vertaalde het boek ‘Doorbreek de vicieuze cirkel’ en sloot zich aan bij Stichting Je Leefstijl Als Medicijn, waar ze projectleider IBD is en een supportgroep op Facebook modereert.
“Er is genoeg wetenschappelijk bewijs dat voeding invloed heeft op IBD”, weet Madsen. “Helaas nemen nog weinig artsen dit mee in hun behandelplan, al komt daar langzaam verandering in. Met voeding kun je het verloop van de ziekte positief beïnvloeden – zeker als je er kort na de diagnose mee begint.” Er zijn diverse voedingstherapieën die kunnen helpen. Naast het SCD zijn dat het IBD anti-inflammatory diet (IBD-AID) en het crohn’s disease exclusion diet (CDED). “Deze drie diëten richten zich op het beperken van bewerkte voeding, granen, suiker en lactose. Er komen steeds nieuwe diëten bij, zoals het tasty & healthy diet en het Nederlandse GrAID (Gronings anti-inflammatoir dieet), dat lijkt op het Mediterraan dieet met veel groenten, fruit en onbewerkte voeding. Voor wie geen hoge ontstekingswaarden meer heeft maar nog kampt met buikklachten, kan het low FODMAP-dieet tijdelijk uitkomst bieden.”
Mijd ultrabewerkte voeding
Ultrabewerkte voeding is sowieso funest, benadrukt Madsen. “Recent onderzoek van het Amsterdam UMC laat zien dat deze voeding de darmen beschadigt – en waarom dat sterk effect heeft op de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa.” Haar advies aan iedereen met darmklachten is: stop met frisdrank, kant-en-klaarmaaltijden, koekjes, chips en ijs.
Ook vasten kan helpen, ervaart Madsen. “Het remt ontstekingen, verbetert de gezondheid van je darmwand en je darmbacteriën.” Bovendien komt er tijdens zo’n rustfase een schoonmaakproces op gang, daarbij worden enzymen, voedselresten en toxines uit de dunne darm naar de dikke darm geveegd: daar waar ze thuishoren. “Je darmen hebben na élk eetmoment minstens vier uur nodig om dit proces te voltooien.” Voor wie hier meer over wil lezen, tipt Madsen het onlangs verschenen boek ‘Vasten als Medicijn’ van Brenda Funt, Marieke de Groot en Edward Blommaert.
Meer weten over leefstijl en IBD?
Word lid van de IBD-supportgroep van Stichting Je Leefstijl Als Medicijn, een organisatie van en voor mensen die elkaar helpen om gezonder te worden door hun leefstijl te veranderen.
Ultrabewerkte voeding is funest voor mensen met IBD